John Verhoeven (2025)
Het Wereld Sociaal Forum (World Social Forum, ofwel WSF) werd tussen 2001 en ± 2018 gehouden als sociale tegenhanger van het World Economic Forum in Davos, de WTO en de G8-ontmoetingen.
Het jaarlijkse evenement had als doel om sociale organisaties en activistische burgers van over de hele wereld bijeen te brengen voor een alternatieve agenda voor de heersende economische globalisering en vrije wereldhandel. Het motto van het evenement was: ‘Een andere wereld is mogelijk’.
Tijdschrift OnzeWereld
Het maandblad OnzeWereld, waar ik van 2000 tot einde 2010 hoofdredacteur van was, gaf als een van de zeer weinige reguliere media in Nederland serieuze aandacht aan dit maatschappelijke netwerk van mondiaal activisme, ‘andersglobalisten’ of ‘anti-globalisten’.
Niet alleen de media, ook vakbonden en politieke organisaties ontbraken vrijwel allemaal op deze evenementen, die tijdens de hoogtijdagen vele tienduizenden deelnemers trokken. Met uitzondering van de SP en en ngo’s als Oxfam Novib en ICCO ging deze mondiale beweging volledig voorbij aan de Nederlandse media en politiek.
Daarom heb ik in het journalistieke archief van mijn website een aantal artikelen uit de jaren 2000-2010 gebundeld. De artikelen en blogs verschenen eerder bij onzeWereld, en op websites van bevriende alternatieve media, zoals Globalinfo.nl, Sargasso.nl, risq.nl en LokaalMondiaal. De sites en bijbehorende archieven zijn vrijwel allemaal van het internet verdwenen, reden voor mij om ze hier opnieuw aan te bieden.
De jaarlijkse WSF’s waren een verzamelplaats voor duizenden ngo’s, maatschappelijke en politieke organisaties, vakbonden, christelijke en andere religieuze instellingen, en trokken vele tienduizenden wereldverbeteraars. DE artikelen geven een goed beeld van dit eerste mondiale netwerk van sociale bewegingen, waar sociale organisaties uit arme en rijke landen elkaar konden treffen om samen aan mondiale oplossingen voor armoede, milieu en ongelijkheid te werken.
World Social Forum: een korte geschiedenis
Het eerste World Social Forum (oftewel WSF) vond in 2001 plaats in het Braziliaanse Porto Alegre. Ook de daaropvolgende edities waren daar (in 2002, 2003, en 2005), in 2004 werd het WSF gehouden in Mumbai (India), 2006 was verdeeld over drie locaties (Venezuela, Mali, Pakistan). In 2007 is het WSF gehouden in Nairobi, 2008 was het een over tientallen landen verspreide actiedag. In 2009 was er opnieuw een centraal Sociaal Forum in Brazilië (Belem) een enorm Forum, met ruim 100.000 deelnemers, waarbij vooral de nabijgelegen Amazone en de indigenous bevolking centraal stonden. Na een teleurstellend WSF in Senegal (2010) was de fut er wel uit.
Europees Sociaal Forum
In navolging van het WSF kwamen er ook enkele Europese Sociale Forums, de eerste in Italië (Florence 2002), daarna Parijs (2003) en Londen (2004). Daarna werd de drang om een centraal georganiseerd evenement te houden, te klein.
De mondiale sociale beweging ging, na een aantal hoogtepunten in de jaren nul, ten onder aan meningsverschillen, versnippering en uiteenlopende onderliggende belangen. Logisch misschien, omdat het karakter anti-autoritair was, plat georganiseerd, en erg autonoom.
Pogingen om het WSF nieuw leven in te blazen liepen schipbreuk. Het stopte toen de meeste deelnemende organisaties andere manieren ontwikkelden om met elkaar te werken aan duidelijk afgebakende doelen.
John Verhoeven was van 2001 tot 2010 hoofdredacteur van onzeWereld en ging in die rol diverse malen naar de WSF- en ESF-bijeenkomsten.
Meer bronnen voor content over World Social Forum, anti- en andersglobalisering:
* In het archief van het Nederlandse activistische blog Sargasso zijn nog enkele korte artikelen te vinden over het Wereld Sociaal Forum, Europees Sociaal Forum, en zelfs van de enige editie van het Nederlands Sociaal Forum. Kijk hier: https://sargasso.nl/?s=wereld+sociaal+forum+.
* Een erg aardig persoonlijk verslag van twee vrouwelijke ‘sier-socialisten’ op het NSF is hier te lezen.
* Links naar mediaverslagen van de World Social Forum in Karachi/Caracas/Bamako (2006) en het WSF in Nairobi (2007) zijn hier te vinden.
* En tenslotte: Hier een link naar een artikel van de Belgische socioloog en activiste Francine Mestrum over het belang van het Wereld Sociaal Forum (WSF).
* De websites van LokaalMondiaal, OnzeWereld, en globalisering.com, die veel aandacht hadden voor deze en andere mondiale sociale thema’s, bestaan niet meer. OneWorld vaart sinds 2011 een andere koers en heeft geen (toegankelijk) digitaal archief meer naar de content die daar in de jaren 2000-2010 is verschenen.
Dit artikel maakt deel uit van mijn persoonlijke journalistieke archief over globalisering, internationale samenwerking, en sociale bewegingen in de periode 2001-2010.”
This work is licensed under CC BY-NC 4.0
